خبرونهتبصره او مطبوعاتو ته کتنه

په افغانستان کې د چاپيريال ساتنې له منځه وړل د پراختيا په حال کې دي

 کابل، د غبرګولي۱۶مه، باختر

د چاپيريال ساتنه چې ننني او راتلوونکو نسلونو ته د ژوند د دوام تعريف لري  د هر وګړي دنده ده چې بايد  په دې ملي کار کې خپل وجايب ترسره کړي.

د باخترآژانس مبصر ليکي؛ د غبرګولي شپاړلسمه چې د جون له پنځمې سره برابره ده د ژوندانه د چاپيريال ساتنې نړيواله ورځ ده او دا په داسې حال کې ده چې افغانستان د ژوندانه د چاپيريال ساتنې په لاره کې له زياتو چلنجونو سره مخ دى، په ټوليزه توګه  په هېواد کې د چاپيريال حالت د انديښنې وړ دى او زموږ چاپيريال د هرې ورځې په تېرېدو سره زيات ککړېږي، د چاپيريال په ککړتيا کې د طبيعي ويجاړوونکو عواملو ترڅنګ خلک هم  په دې کار کې شريک دي او له طبيعي عواملو زيات د هغه په ويجاړولو کې لاس لري، دوامداره وچکالي، سېلاونه، زلزلې  او نورې طبيعي پيښِې په افغانستان کې د چاپيريال په ويجاړولو کې ونډه لري خو د انسانانو ونډه له دې څخه زياته ده، له پخوا زمانو تراوسه پورې انسانانو زياتې سوکالۍ او آرامۍ ته د رسېدو لپاره  د ځمکې د منابعو د تصاحب لپاره هلې ځلې کړې دي، دغه ستونزه زموږ په هېواد کې په څرګند ډول ليدل کيږي، د وروستيو کلونو په اوږدو کې په تېره بيا  له هغه وروسته چې  په ښارونو کې د خلکو تراکم زيات شو ښارونو هم په غيرمعياري ډول پراختيا وکړه، شني ساحې د استوګنې پر سيمو بدلې شوې،  د افغانستان ځنګلونه د تجارتي او شخصي ګټو لپاره په  ظالمانه ډول ويجاړ شول، د هېواد اوبه په لازم ډول مديريت نه شوې، کاريزونه او د اوبو منابع ويجاړې شوې.

جګړې او د وحشي څارويو له ژوند سره ظالمانه چلند چې په هېواد کې د وحشي څارويو زيات نسلونه منقرض کړي او يا د له منځه تللو په حال کي دي هم د ژوندانه په چاپيريال ساتنه کې  موجودې ناخوالې زياتې کړې دي.

واقعيت دا دى چې افغانستان  د تېرو څلورو لسيزو په بهيرکې  د خپل سياسي ژوند ډېره ناوړه دوره تجربه کړې ده، په هېواد کې د وروستيو لسيزو بدلونونو د خلکو د  ژوند لارې چارې  په اساسي ډول بدلې کړې په دې موده کې  ښارونو ته د خلکو راتګ زيات شوى او زياتو خلکو ښاري ژوند ته مخه کړې ده.

کليوالي خلکو او راستنېدونکو کابل او د هېواد نورو ستر ښارونه د ژوند لپاره انتخاب کړي، ښارونو ته د هېواد د زياتو خلکو راتګ په ښارونو کې د وګړو  د زياتوالي سبب شوى دى او د وګړو د زياتوالي هم په کابل او نورو ښارونو کې د چاپيريال  ککړتيا له عواملو څخه شمېرل کېږي، د کثافاتو راټولول او په ښارونو کې د غير معياري اقتصادي فعاليتونه او دغه راز د نقليه وسايطو زياتوالى او د بي کيفيته سون توکو څخه استفاده  هم په هېواد کې د چاپيريال د ويجاړولو له عواملو څخه شمېرل کېږي.

په خواشينۍ سره بايد ووايو، چې په افغانستان کې د ژوندانه د چاپيريال ستونزه په يو بحران بدل شوې، چې دا ستونزه له جګړې څخه ډېره خطرناکه تعريف شوې ده.

سالم چاپيريال د انسانانو يو طبيعي حق دى او د الله ج له مهمو نعمتونو څخه دى او د انسانانو د ژوند دوام په هغې پورې تړلى دى.

\ ج

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا